Ραγδαίες εξελίξεις – Το Ιράν σταματά τις συνομιλίες με ΗΠΑ - Οι IRGC επιστρέφουν στον Trump το πολεμικό τελεσίγραφο 22/4

Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στο ιρανικό ζήτημα, καθώς η Τεχεράνη εμφανίζεται εξοργισμένη με τη στάση του Αμερικανού προέδρου Donald Trump, τα ψέματα, τα τελεσίγραφα και τις υπερβολικές απαιτήσεις των ΗΠΑ.
Η απόφαση της Τεχεράνης να μην συμφωνήσει, μέχρι στιγμής, σε νέο γύρο διαπραγματεύσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες συνιστά σαφές μήνυμα ότι το Ιράν δεν προτίθεται να διαπραγματευθεί υπό απειλές, πιέσεις ή μονομερείς αμερικανικούς εκβιασμούς.
Η ιρανική πλευρά έχει παγώσει την προοπτική νέας συνάντησης, εξαιτίας τόσο των δηλώσεων του Trump περί ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν, όσο και αυτού που η Τεχεράνη χαρακτηρίζει «υπερβολικές αμερικανικές απαιτήσεις» στις έμμεσες επαφές που συνεχίζονται μέσω διαύλων επικοινωνίας, σύμφωνα με το Tasnim.
Και πλέον, αυτό συνοδεύεται από ένα ακόμη βαρύτερο μήνυμα: Το Ιράν ανακοίνωσε την επιστροφή των Στενών του Hormuz σε καθεστώς αυστηρού ελέγχου.

Η Τεχεράνη απορρίπτει τη διπλωματία υπό απειλή

Η ιρανική στάση αντανακλά μια διαχρονική θέση: ότι οι διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να διεξάγονται όταν συνοδεύονται από στρατιωτικές απειλές.
Η αναφορά σε ενδεχόμενο ναυτικού αποκλεισμού δεν εκλαμβάνεται στην Τεχεράνη ως διαπραγματευτικό εργαλείο, αλλά ως ευθεία απειλή εναντίον της εθνικής κυριαρχίας του Ιράν.
Υπό αυτό το πρίσμα, η ιρανική ηγεσία εμφανίζεται να θεωρεί ότι η Ουάσιγκτον επιχειρεί να μετατρέψει τον διάλογο σε μηχανισμό επιβολής όρων και όχι σε ισότιμη διαπραγμάτευση.
Και αυτό ακριβώς είναι που το Ιράν δηλώνει ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί.

«Όχι» στη φθορά των διαπραγματεύσεων

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ιρανική προειδοποίηση ότι δεν προτίθεται να συμμετάσχει σε διαδικασίες «διάβρωσης μέσω διαπραγματεύσεων», δηλαδή σε έναν ατέρμονο κύκλο συνομιλιών χωρίς ουσία, ο οποίος εξυπηρετεί μόνο την αγορά χρόνου ή την αύξηση πίεσης από αμερικανικής πλευράς.
Η θέση αυτή αντανακλά βαθιά δυσπιστία απέναντι στην αμερικανική διαπραγματευτική αξιοπιστία, ειδικά μετά την εμπειρία του παρελθόντος, όταν συμφωνίες αμφισβητήθηκαν ή εγκαταλείφθηκαν μονομερώς από την Ουάσιγκτον.
Για την Τεχεράνη, το ζήτημα δεν είναι η άρνηση διαλόγου.
Είναι η άρνηση συμμετοχής σε συνομιλίες που θεωρούνται προσχηματικές ή επιβαλλόμενες.

Οι «υπερβολικές απαιτήσεις» της Ουάσιγκτον

Το βασικό σημείο τριβής φαίνεται να είναι αυτό που ιρανικές πηγές περιγράφουν ως «υπερβολικές απαιτήσεις» των ΗΠΑ.
Αν και δεν έχουν δημοσιοποιηθεί λεπτομέρειες, η φρασεολογία αυτή υποδηλώνει ότι η Ουάσιγκτον ενδέχεται να επιχειρεί να συνδέσει τις συνομιλίες με απαιτήσεις που η Τεχεράνη θεωρεί εκτός πλαισίου ή μονομερώς επιβαλλόμενες.
Από ιρανικής σκοπιάς, αυτό δεν συνιστά διαπραγμάτευση.
Συνιστά τελεσίγραφο.
Και η αντίδραση της Τεχεράνης μοιάζει να έχει ακριβώς αυτό το μήνυμα:
Δεν θα υπάρξει νέος γύρος συνομιλιών αν οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίσουν να προσεγγίζουν τη διαδικασία με όρους πίεσης αντί ισοτιμίας.

Το Πακιστάν ως δίαυλος και το μήνυμα προς Ουάσιγκτον

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει ότι η ιρανική θέση διαβιβάστηκε σε Αμερικανούς αξιωματούχους μέσω Πακιστανού διαμεσολαβητή.
Αυτό δείχνει ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοικτοί — αλλά υπό αυστηρούς ιρανικούς όρους.
Η επιλογή διαμεσολάβησης μέσω Πακιστάν δεν είναι τυχαία.
Υπογραμμίζει την προτίμηση της Τεχεράνης για έμμεσες, ελεγχόμενες και προσεκτικά διαχειριζόμενες επαφές, αντί για απευθείας εμπλοκή υπό αμερικανική πίεση.

Στρατηγική αυτοπεποίθηση τoυ Ιράν

Η ιρανική στάση αντανακλά επίσης αυξημένη στρατηγική αυτοπεποίθηση.
Η Τεχεράνη δείχνει ότι δεν θεωρεί τον διάλογο αυτοσκοπό, ούτε αποδέχεται την ιδέα ότι οι συνομιλίες πρέπει να συνεχίζονται με οποιοδήποτε κόστος.
Αντιθέτως, εμφανίζεται διατεθειμένη να παγώσει τη διαδικασία, εάν εκτιμά ότι αυτή χρησιμοποιείται εις βάρος των ιρανικών συμφερόντων.
Αυτό αποτελεί σαφές μήνυμα ότι το Ιράν επιδιώκει διαπραγμάτευση μόνο υπό συνθήκες σεβασμού, όχι υποταγής.

Κριτική στην αμερικανική στρατηγική πίεσης

Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει και ένα βαθύτερο πρόβλημα της αμερικανικής προσέγγισης.
Η ταυτόχρονη χρήση απειλών — όπως αναφορές σε ναυτικό αποκλεισμό — και διαπραγμάτευσης, δημιουργεί μια αντίφαση που υπονομεύει την ίδια τη διπλωματία.
Από τη σκοπιά της Τεχεράνης, οι ΗΠΑ εμφανίζονται να ζητούν συνομιλίες ενώ ταυτόχρονα αυξάνουν την πίεση.
Και αυτή η διπλή τακτική φαίνεται να παράγει το αντίθετο αποτέλεσμα: αντί να κάμπτει το Ιράν, το σκληραίνει.

Μήνυμα προς ΗΠΑ: Εγκαταλείψτε τις απειλές

Η προσωρινή άρνηση του Ιράν να συμφωνήσει σε νέο γύρο συνομιλιών δεν συνιστά διπλωματική υπαναχώρηση.
Συνιστά πολιτική δήλωση.
Η Τεχεράνη επιχειρεί να καταστήσει σαφές ότι δεν θα δεχθεί διαπραγματεύσεις υπό εκβιασμό, ούτε θα συμμετάσχει σε μια διαδικασία που θεωρεί άγονη και επιζήμια.
Και το μήνυμα προς την Ουάσιγκτον είναι ξεκάθαρο: Αν οι ΗΠΑ επιδιώκουν πραγματικές συνομιλίες, θα πρέπει πρώτα να εγκαταλείψουν τις υπερβολικές απαιτήσεις και τη στρατηγική απειλών.

Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) επιστρέφουν το πολεμικό τελεσίγραφο στον Trump

Ο Αμερικανός πρόεδρος στο γνωστό μοτίβο των απειλών προειδοποίησε το Ιράν ότι εάν δεν συμμορφωθεί με τις αμερικανικές απαιτήσεις θα ξαναρχίσουν οι βομβαρδισμοί με τη λήξη της εκεχειρίας, δηλαδή στις 22 Απριλίου.
Η ανακοίνωση των IRGC σηματοδοτεί κλιμάκωση και μάλιστα εκεί που πονάει τις ΗΠΑ, στα Στενά του Hormuz.
Σύμφωνα με την ιρανική θέση, είχε επιτραπεί περιορισμένη και ελεγχόμενη διέλευση δεξαμενόπλοιων και εμπορικών πλοίων, στο πλαίσιο προηγούμενων συνεννοήσεων.
Ωστόσο, η Τεχεράνη κατηγορεί ευθέως τις ΗΠΑ ότι δεν τήρησαν τις δεσμεύσεις τους.
Και για αυτό, επανέφερε —όπως δηλώνει— το στρατηγικό πέρασμα σε κατάσταση «extreme control».
Το μήνυμα είναι σαφές: Αν η Ουάσιγκτον επιδιώκει πίεση, το Ιράν διαθέτει και δικά του μέσα πίεσης.
Η σημασία του Hormuz είναι τεράστια.
Από εκεί διέρχεται σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας ενεργειακής ναυσιπλοΐας.
Οποιαδήποτε αυστηροποίηση ελέγχου εκεί δεν αποτελεί περιφερειακό γεγονός.
Αποτελεί διεθνές στρατηγικό μήνυμα.
Η ιρανική θέση ότι η κατάσταση θα παραμείνει υπό αυστηρό έλεγχο έως ότου τερματιστούν οι περιορισμοί στην ελεύθερη κίνηση πλοίων προς και από το Ιράν, ουσιαστικά συνδέει το Ορμούζ με τη συνολική αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.
Και αυτό μεταβάλλει πλήρως τη φύση της κρίσης.

www.bankingnews.gr